Helmond een stad gelegen in het Zuidoosten van Brabant. Een stad die de laatste jaren flink aan de weg aan het timmeren is. Met grote spraakmakende projecten. Eerst Dierdonk, daarna Boscotondo in het centrum. En nu Brandevoort. Kijk daarom op de desbetreffende pagina's voor informatie en foto's.
Helmond is ruim 85.000 inwoners één van de vijf grootste Brabantse steden. De stad met een roemrijk textielverleden heeft in de afgelopen decennia een ware metamorfose onderdaan. Een stad met een rijk verleden en zeker een veelbelovende toekomst.
Enkele cijfers:
Inwoners: 86.793 / Woningen: 37.312 / Oppervlakte (ha.): 5.456
Arbeidsplaatsen: 31.745 / Bedrijfsvestigingen: 4.667 / Werklozen: 3.928 / Uitkeringsgerechtigden: 1.931
Het begin
Helmond kreeg omstreeks het jaar 1232 stadsrechten. In de oude burcht had onder andere hertogin Maria van Brabant haar domicilie. Zij was een dochter van hertog Hendrik I van Brabant, die in 1220 de heerlijkheid Helmond kocht. Maria stichtte het Cisterciënzerklooster Binderen, waardoor in de loop der tijd het landbouwareaal in Helmond fors toenam. De naam Helmond zou een samenstelling kunnen zijn van ' hel ', dat laaggelegen plaats betekent, en ' mond ', dat een versterkte plaats aanduidt. De oude burcht heeft wellicht Helmond geheten. De naam kan goed zijn overgegaan van de burcht op de nederzetting, die uitgroeide tot de huidige stad.
Het fraaie kasteel, dat Jan III van Berlaer rond 1400 voltooide kwam in de plaats van de burcht, die sindsdien ''t oude huijs' heet. Tegelijkertijd met de bouw van het nieuwe kasteel legde Helmond verdedigingswerken aan in de vorm van wallen en een gracht. Het kasteel maakte deel uit van die vestingwerken.
Enkele jaartallen
1000 Nederzetting als voorloper van de stad Helmond
1179 Helmond voor het eerst vermeldt (in het archief van de abdij Floreffe)
Ca. 1220 Hertog Hendrik I van Brabant koopt heerlijkheid Helmond van Willem van Horne
Ca. 1232 Stadsrechten voor Helmond
Ca. 1244 Stichting klooster Binderen door Maria van Brabant
1376 Marktrechten
Ca. 1389 Erkenning van de zeven gilden
Ca. 1350 Bouw van het huidige kasteel voltooit
1400 - 1450 Bloeiperiode Helmond, hoofdstad van Peelland
1543 Maarten van Rossum belaagt Helmond
1602 Prins Maurits verovert het kasteel
1636 Grote pestepidemie
1648 Einde Tachtigjarige Oorlog; Helmond deel van Republiek der Verenigde Nederlanden
1781 Muntmeester Carel Frederik Wesselman koopt de heerlijkheid Helmond
1798 Afschaffing van de gilden
1823 - 1826 Aanleg Zuid-Willemsvaart
1866 Opening spoorlijn Eindhoven, Helmond, Venlo
1870 - 1930 Bloeiperiode textielnijverheid en metaalindustrie
25 sep. 1944 Bevrijding. Einde Duitse bezetting
1966 Opening Traverse, de fel omstreden autoweg door het centrum
1976 - 1989 Helmond groeistad
2008 1 januari 86.793 inwoners
|
Handel en nijverheid in de Middeleeuwen
De handel krijgt een impuls door de toekenning van marktrechten in 1376. Helmond mocht toen drie keer per jaar een grote jaarmarkt houden en elke week een weekmarkt voor de boeren uit de omgeving. De handelsgeest van de Helmondse kooplieden bleek al in de Middeleeuwen een feit. Zij lieten hun verkooptalenten al zien in alle uithoeken van Brabant. Ook in de stad zelf ging het economisch voor de wind. Zeven ambachtsgilden werden in 1389 officieel erkend door de heer, Jan III van Berlaer. Textielnijverheid stond centraal bij vier van die zeven gilden en de aanwezigheid van de Van Berlaer's als kasteelheren trok allerlei beroepsgroepen naar Helmond. Vooral in de eerste helft van de vijftiende eeuw kende Helmond een grote economische bloeiperiode.
Groei in een stroomversnelling (17e - 19e eeuw)
Oorlogen teisterende de lage landen van de 16e tot de 18e eeuw. Ook Helmond ondervond de gevolgen vanonder meer de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648). Het had een negatieve invloed op de economie. Toch bleef de linnenweverij, mede dankzij de contacten met Haarlem, in Helmond een belangrijke bedrijfstak. Na de 18e eeuw kwamen, onder invloed van de Franse en de daarop volgende Bataafse Revolutie, nieuwe juridische structuren, die de oude feodale vervingen. Ze waren gebaseerd op gelijkheid, vrijheid en broederschap. Er kwamen dan ook weer meer mogelijkheden op economisch gebied. In de 18e eeuw vestigende ondernemers als Raymakers, Ramaer, Diddens en Fentener van Vlissingen zich in Helmond. Zij vestigen textielbedrijven en bordurende daarmee voort op de eeuwenoude textieltraditie van Helmond en de Helmonders.
In 1823 nam koning Willem I een belangrijke beslissing voor deze regio. Hij gaf het startsein voor de aanleg van de Zuid-Willemsvaart. Deze beslissing was voor de Helmondse economie van cruciaal belang. Naast de verdere ontwikkeling van de textielindustrie vestigden zich ook andere industrieën in de stad, zoals metaal- (Begemann en Van Thiel) en voedingsindustrie (EDAH. Hierdoor ontwikkelden Helmond zich tot een moderne centrumstad met voorzieningen, die bij een handelscentrum hoorden: een station, hotels en restaurants. Het inwonertal steeg tussen 1800 en 1900 van 2.500 tot 12.000.
Veerkracht (20e eeuw)
Helmond groeide de eerste decennia van de 20ste eeuw geweldig. In ruim dertig jaar verdrievoudigde het inwoneraantal. De crisis in de dertiger jaren en de Tweede Wereldoorlog lieten de economie diep duikelen. De conjunctuurgevoelige textielnijverheid kreeg het zwaar te verduren, maar Helmond kroop na WOII uit het diepe dal en de welvaart groeide. De stad werd in 1968 uitgebreid met delen van Aarle-Rixtel, Someren, Bakel, Stiphout, Mierlo en Deurne. In die tijd kreeg de textiel- en metaalindustrie zware klappen en mede om die problemen het hoofd te kunnen bieden werd Helmond in 1976 aangewezen als groeistad.
Helmond greep deze kans aan om zich op tal van gebieden te vernieuwen. Dat had een positief effect op de bedrijvigheid. Tal van nieuwe bedrijven vestigende zich in de stad en gaven Helmond een nieuwe, frisse uitstraling. Het kanaal, dat ooit een enorme opwaartse economische stroom teweegbracht, werd om de stad heen gelegd. Het is een van de grotere waterbouwkundige werken van Nederland. Het staat model voor de grootse verandering van het gezicht van de binnenstad die op stapel staat. Ondernemend Helmond toont opnieuw veerkracht. Op dit moment zijn in Helmond circa 2.200 bedrijven gevestigd, die werk bieden aan ongeveer dertigduizend mensen. Eind 1999 werd de 80.000ste inwoner van Helmond verwelkomd.
|
